Parkinson & Onderzoek

Op deze pagina delen we nieuws en (wetenschappelijke) artikelen over onderzoek naar de ziekte van Parkinson.

Onderzoeks-update

Onderzoeksupdate naar aanleiding van het Internationale Congres voor Parkinson en Bewegings-stoornissen, september 2019.

lees meer

Het onderzoek naar GDNF

In deze video vertelt hoofdonderzoeker Bas Bloem meer over het Britse onderzoek naar het middel GDNF.

lees meer

Het onderzoek naar GDNF

Na het zien van de documentaire 'Op zoek naar een parkinsonmedicijn' hadden veel mensen vragen over het middel GDNF. Hoofdonderzoeker Bas Bloem nam daarom een video voor u op over het Britse onderzoek naar GDNF. Wilt u meer lezen over het GDNF onderzoek? Neem dan eens een kijkje op de informatiepagina van de Parkinson Vereniging: www.parkinson-vereniging.nl/op-zoek-naar-een-parkinsonmedicijn
 

Muizenstudie naar parkinson en de darmen

In deze video vertelt hoofdonderzoeker Bas Bloem u meer over de Amerikaanse muizenstudie naar parkinson en de darmen.

lees meer

Muizenstudie naar parkinson en de darmen

Amerikaanse onderzoekers vonden in een studie onder muizen een belangrijke aanwijzing dat parkinson mogelijk in de darmen ontstaat. In deze video vertelt hoofdonderzoek Bas Bloem u meer over dit onderzoek.
 


Bas was op 26 juni 2019 ook te gast bij NPO Radio 1 om het over dit onderzoek te hebben. Luister het fragment hier terug en/of lees het artikel van de NOS.

De ziekte van Lyme en parkinson

Hoofdonderzoeker Bas Bloem behandelt de vraag: is er een verband tussen parkinson en de ziekte van Lyme?

Resultaten van de LEAP studie

Een onderzoek naar de invloed van vroege behandeling met levodopa op het verloop van de ziekte van Parkinson.

lees meer

Resultaten van de LEAP studie

Een onderzoek naar de invloed van vroege behandeling met levodopa op het verloop van de ziekte van Parkinson

Het meest gebruikte medicijn bij de ziekte van Parkinson is levodopa. Hoewel dit medicijn al 40 jaar wordt gebruikt, was niet bekend of levodopa invloed heeft op het verloop van de ziekte. LEAP staat voor Levodopa in Early Parkinson’s Disease. Het doel van de LEAP studie was om vast te stellen of vroege behandeling met levodopa op de lange termijn invloed heeft op het verloop van de ziekte van Parkinson. Het antwoord op deze vraag helpt om te beslissen wanneer het beste met levodopa gestart kan worden.

Gepubliceerd op 24 januari 2019 in het New England Journal of Medicine door de LEAP Study Group, bron: www.nejm.org/doi/full/10.1056/NEJMoa1809983
 
Onderzoeksopzet
In totaal deden er 445 mensen met parkinson mee aan het onderzoek dat voor iedere deelnemer 80 weken duurde. De deelnemers waren afkomstig uit 57 ziekenhuizen in Nederland. Zij moesten onder andere korter dan twee jaar geleden gediagnosticeerd zijn met parkinson en nog niet niet eerder behandeld zijn met parkinsonmedicatie. 

De deelnemers werden door middel van een loting in twee groepen verdeeld:

  • 222 deelnemers kwamen in een vroege-start-groep
  • 223 deelnemers kwamen in een groep met uitgestelde start

De vroege-start-groep kreeg 80 weken lang drie keer per dag levodopa/carbidopa (100/25mg). De groep met de uitgestelde start kreeg eerst 40 weken drie keer per dag een placebo en daarna 40 weken drie keer per dag levodopa/carbidopa (100/25mg).

Een placebo is een neppil die precies lijkt op de echte pil. De mensen in de groep met de uitgestelde start wisten hierdoor niet dat zij de eerste 40 weken geen levodopa kregen. Dit is nodig om de werking van een medicijn goed te onderzoeken. Vóór de studie hebben de deelnemers toestemming gegeven voor deze mogelijkheid en later is aan hen verteld in welke groep zij zaten.

Resultaten
Het gebruik van levodopa zorgde er in de eerste 40 weken bij de vroege-start-groep voor dat zij minder last hadden van hun parkinsonklachten. Maar toen beide groepen na 80 weken met elkaar werden vergeleken, bleek dat zij niet significant van elkaar verschilden. Dat wil zeggen: de mensen die vroeg met levodopa waren begonnen en de mensen die later met levodopa waren begonnen hadden in dezelfde mate last van parkinsonklachten.

Deze grafiek laat zien dat beide groepen na 80 weken ongeveer gelijk waren. De rode lijn zijn de mensen die vroeg met levodopa begonnen. De blauwe lijn zijn de mensen die later met levodopa begonnen. Horizontaal ziet u het aantal weken dat de studie duurde. Verticaal ziet u de score op de UPDRS, een veelgebruikt meetinstrument om de ziekte van Parkinson in kaart te brengen. Een hoge score staat voor meer parkinsonklachten.

Conclusie 
Op basis van de LEAP studie kan geconcludeerd worden dat vroege behandeling met levodopa geen invloed heeft op het verloop van de ziekte van Parkinson. Vroeg beginnen met levodopa zorgt er wel voor dat mensen in deze fase van de ziekte minder last hebben van hun van parkinsonklachten en het lijkt erop dat dit geen kwaad kan. Oftewel: omdat het op de lange termijn niet uitmaakt of mensen direct of later beginnen met levodopa, kunnen ze hier direct mee beginnen als zij last hebben van hun parkinsonklachten.

Met dank aan onze vrijwillige vertalers!


Onderzoeksopzet Parkinson Op Maat

De onderzoeksopzet van de Parkinson Op Maat-studie is gepubliceerd in het wetenschappelijke tijdschrift BMC Neurology. 

lees meer

Onderzoeksopzet Parkinson Op Maat

We zijn trots u te kunnen vertellen dat de onderzoeksopzet van de Parkinson Op Maat-studie op 17 juli 2019 is gepubliceerd in het wetenschappelijke tijdschrift BMC Neurology, klik hier om naar het Engelse artikel te gaan. Voor wie er interesse in heeft, is de samenvatting van het artikel hieronder in het Nederlands vertaald. In het artikel staan veel vaktermen voor experts en het is geschreven volgens de richtlijnen van de wetenschap.

Het onderzoeken van de ziekteprogressie door te kijken naar een breed scala van ‘biomarkers’ in het beginstadium van de ziekte van Parkinson

Achtergrond
Ons begrip van de etiologie, pathologie, fenotypische diversiteit en progressie van ziekte van Parkinson is stil komen te staan. Consequentie: patiënten ontvangen niet de beste zorg, wat leidt tot onnodige beperkingen en onnodig hoge kosten voor de maatschappij. Het Parkinson Op Maat project streeft naar een objectieve aanpak om biomarkers te ontwikkelen door een breed scala van potentiële biomarkers gedurende lange tijd te meten. Onze hoofddoelstellingen zijn: (a) het uitvoeren van een set hypothese-gedreven analyses op de uitgebreide dataset op basis van correlatie en het identificeren van nieuwe biomarkers met als doel de progressie van de ziekte en het effect van behandelmethodes beter in kaart te brengen; en (b) het creëren van een breed toegankelijke dataset voor verdere ontdekking van nieuwe biomarkers en de verbetering van behandelmethodes voor de ziekte van Parkinson.

Onderzoeksopzet
Dit is een prospectieve, longitudinale, single-center cohortstudie. Het cohort zal bestaan uit 650 personen met ziekte van Parkinson. De criteria om te kunnen deelnemen zijn met opzet breed: leeftijd ouder dan 18 jaar en de looptijd van de ziekte korter dan 5 jaar. Deelnemers worden gedurende twee jaar gevolgd, met drie uitgebreide onderzoeken in het studiecentrum. De onderzoeken omvatten een klinische beoordeling (inclusief motorische en neuropsychologische tests), verzameling van biospecimen (ontlasting, bloed en cerebrospinale vloeistof), MRI-scans (beide structureel en functioneel) en ECG- opnames (zowel 12-afleidingen als holter). Bovendien worden gedurende twee jaar fysiologische en omgevingsgegevens verzameld met behulp van het Verily onderzoekshorloge. Alle gegevens worden opgeslagen met polymorfe encryptie en pseudoniemen, dit ten behoeve van de privacy van de deelnemers en de mogelijkheid de gegevens veilig te delen. De gegevens en biospecimen worden beschikbaar voor wetenschappers ten behoeve van onderzoeksvragen gerelateerd aan de ziekte van Parkinson.

Discussie
Het Parkinson Op Maat project heeft verschillende onderscheidende elementen: alle metingen worden uitgevoerd in één enkel centrum; er is sprake van een brede inclusie; grondige en herhaalde multi-dimensionale fenotypische analyses; en continue monitoring met een draagbaar meetinstrument gedurende twee jaar. Ook wordt er gebruik gemaakt van een speciaal hiervoor ontworpen beveiligingssysteem, zodat het delen van gegevens met wetenschappers wereldwijd mogelijk is terwijl de privacy van de deelnemers gerespecteerd wordt. De gegevens worden verwacht de weg te openen voor belangrijke nieuwe inzichten, inclusief identificatie van biomarkers die kunnen helpen bij het voorspellen van de zeer uiteenlopende verschillen tussen patiënten voor wat betreft de prognose en progressiesnelheid. Ons doel op de lange termijn is om bestaande behandelingen te verbeteren, nieuwe therapeutische aanpakmethoden te ontwikkelen, en het bieden van een meer gepersonaliseerde aanpak voor de behandeling van parkinsonpatiënten.

Met dank aan onze vrijwillige vertalers!


Onderzoek naar beweging

Uit onderzoek blijkt dat beweging goed is voor mensen met de ziekte van Parkinson. U vindt hier ook tips.

lees meer

Onderzoek naar beweging

Hieronder leest u eerst de samenvatting van een wetenschappelijk artikel over onderzoek naar beweging onder mensen met parkinson. Hierna volgen beweegtips van de Britse Parkinson Vereniging. 

Regelmatig bewegen, kwaliteit van leven en mobiliteit bij parkinson

 
Gepubliceerd op 7 februari 2017 in Journal of Parkinson's Disease, bron: www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/27858719

Achtergrond en doel
Op basis van eerder onderzoek lijkt het erop dat bewegingsinterventies de kwaliteit van leven en mobiliteit (hoe iemand beweegt) van mensen met de ziekte van Parkinson kunnen verbeteren. In dit onderzoek wordt gekeken of beweging op de lange termijn leidt tot veranderingen in de kwaliteit van leven en mobiliteit.
 
Onderzoeksopzet
De onderzoekers selecteerden deelnemers aan het ‘Nationale Initiatief voor de Verbetering van Kwaliteit’ van de Britse Parkinson Vereniging. Bij deze deelnemers werd drie keer de kwaliteit van leven en mobiliteit gemeten: aan het begin van de studie, na een jaar en na twee jaar. Ze vergeleken mensen die 2,5 uur of meer per week aan beweging deden met mensen die niet 2,5 uur per week aan beweging deden. Met beweging bedoelden de onderzoekers matig intensief bewegen. Bij matig intensief bewegen gaat je hartslag en ademhaling omhoog. De inspanning kost moeite maar je kunt er nog wel bij praten. 
 
Resultaten
In totaal werden er 3408 mensen onderzocht. Na twee jaar bleek dat de mensen die regelmatig 2,5 uur per week bewogen minder achteruitgang in hun kwaliteit van leven en mobiliteit ervaarden dan mensen die niet 2,5 per week bewogen. Dit gold ook voor de mensen die na hun eerste meting pas begonnen met meer bewegen. Een half uur per week meer bewegen bleek ook te zorgen voor meer kwaliteit van leven en meer mobiliteit. Het voordeel van bewegen bleek groter in de groep met parkinson in een verder gevorderd stadium dan in de groep met milde parkinson.
 
Conclusie
Starten met regelmatig bewegen (2,5 uur per week matig intensief) kan bij mensen met de ziekte van Parkinson leiden tot een betere kwaliteit van leven en een betere mobiliteit (minder problemen met bewegen). Het is daarom goed om beweging onder mensen met parkinson te stimuleren. Zeker onder mensen met parkinson in een verder gevorderd stadium.

Beweegtips van de Britse Parkinson Vereniging


Bron: www.parkinsons.org.uk/information-and-support/exercise

Bij milde klachten
Zolang de symptomen nog mild zijn, wordt aangeraden om te focussen op stevig oefenen. Je mag je best wel eens in het zweet werken. Aanbevolen worden: gymnastiek, hardlopen, fietsen, tennis, circuittraining of bootcamp klassen.

Als de klachten toenemen 
Wanneer de symptomen erger worden, moet je toch proberen nog flink in beweging te blijven, bijvoorbeeld 20 minuten stevig wandelen. Richt je oefeningen op je klachten. Yoga, tai chi, pilates of speciale parkinson training helpen om kracht, evenwicht, beweging en flexibiliteit te verbeteren.
 
Bij veel klachten
Wanneer je situatie slechter is geworden, focus dan op alledaagse bewegingen waarmee je moeite hebt. Oefen bijvoorbeeld intensief het opstaan uit je stoel. Begeleide trainingen kunnen helpen om je veilig te blijven voelen. Probeer zittend in je stoel te oefenen of oefen opstaan terwijl je je ergens aan vasthoudt.

Vraag om hulp
Praat met een fysiotherapeut met kennis over parkinson voor een gericht advies en een beweegplan dat op jou is afgestemd. Doe dit zeker als je net begint met bewegen. Het kan ook helpen om samen met iemand te sporten of samen met andere mensen met parkinson.

Met dank aan onze vrijwillige vertalers!


Een bloedtest voor parkinson

Japanse onderzoekers hebben mogelijk een bloedtest ontwikkeld die vroege tekenen van de ziekte van de Parkinson zou kunnen signaleren.

lees meer

Een bloedtest voor parkinson

Een bloedtest mogelijk bruikbaar als indicator voor vroege symptomen van de ziekte van Parkinson


N. Hattori en S. Saiki, beiden hoogleraar neurologie aan de Medische Faculteit van de Juntendo Universiteit in Japan, hebben resultaten van een onderzoek naar stofwisselingsveranderingen in het bloed bij parkinsonpatiënten op 2 juni 2019 gepubliceerd in ‘Annals of Neurology’, het tijdschrift van de American Neurological Association. Zij zeggen een bloedtest te hebben ontwikkeld die vroege tekenen van de ziekte van de Parkinson zou kunnen signaleren.

Bronnen:
www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/31155745
www.asahi.com/ajw/articles/AJ201907030033.html
 
In het onderzoek zijn bloedmonsters van 49 gezonde personen vergeleken met die van 186 personen met parkinson. De concentratie van het polyamine spermine, een eiwit, was bij de parkinsonpatiënten aanzienlijk verlaagd in vergelijking met de gezonde personen. Het onderzoek richtte zich ook op een ander polyamine, namelijk diacetylspermidine. De concentratie hiervan was juist aanzienlijk verhoogd bij de parkinsonpatiënten, waarbij bovendien bleek dat hoe meer van deze stof in het bloed aanwezig was, des te verder was de ziekte gevorderd.
 
Artsen diagnosticeren patiënten met parkinson tot op heden op basis van symptomen zoals trillen. Maar de nieuwe ontwikkeling zoals hierboven beschreven, zou kunnen leiden naar een nauwkeuriger en tegelijk eenvoudiger manier om vast te stellen of iemand de ziekte van Parkinson heeft of niet. Bovendien zou de mate van progressie (in hoeverre heeft de ziekte zich ontwikkeld) kunnen worden vastgesteld.
 
De onderzoekers melden dat hun studie aan beperkingen onderhevig is. Het onderzoek is uitsluitend in hun universiteitsziekenhuis uitgevoerd en nog nergens anders. Bovendien zijn niet alle deelnemers aan hetzelfde onderzoeksprotocol onderworpen. Professor Hattori merkt nog op: “Parkinson beïnvloedt niet alleen het brein, het zorgt ook voor veranderingen in de bloedstofwisseling”. Professor Hidevuki Okano, fysioloog en onderzoeker naar parkinson en ruggemergsbeschadigingen, merkt op: “De nieuwe indicator maakt het misschien mogelijk om parkinson te diagnosticeren voordat de motorische symptomen zich manifesteren”.

Met dank aan onze vrijwillige vertalers!

Diagnose op basis van foto's

Een medisch-technisch Amerikaans start-up bedrijf heeft als doel het herkennen van parkinson op basis van foto’s.

lees meer

Diagnose op basis van foto's

Fervent YouTube-gebruikster helpt bij het bedenken van een nieuwe manier om parkinson te diagnosticeren


FacePrint oprichtster Erin Smith begon te werken aan haar diagnostische technologie, die de ontwikkeling van parkinson via gezichtsuitdrukkingen volgt, na het bekijken van video's van Michael J. Fox. Haar nieuwe medisch-technische start-up Faceprint heeft als doel de ziekte van Parkinson diagnosticeren op basis van foto’s op Facebook, maar de reis begon met YouTube.

Geschreven door: Amit Katwala op maandag 10 juni 2019
Bron: www.wired.co.uk/article/parkinsons-disease-diagnosis-faceprint
  
Ongeveer drie jaar geleden keek oprichtster Erin Smith, toen een middelbare school student in Kansas, naar een interview met acteur Michael J. Fox, de ster van Back to the Future, bij wie de diagnose ziekte van Parkinson op 29-jarige leeftijd werd gesteld. Smith, die nu 19 is, merkte iets vreemds aan de manier waarop Fox glimlachte. Zijn gezichtsuitdrukkingen leken gedwongen en emotioneel afstandelijk, zelfs als reactie op oprechte emoties.
 
"Michael J Fox is een heel interessante casestudy, omdat je terug kan grijpen naar de films waarin hij heeft gespeeld en een soort tijdlijn kan creëren waarin deze gezichtsverschillen begonnen op te treden" zegt Smith. Terwijl ze doorklikte en meer interviews met mensen met parkinson zag - een progressieve hersenaandoening die tremors en onduidelijke spraak kan veroorzaken - begon zich een idee te vormen.
 
Een paar jaar eerder was Smith geobsedeerd door een populaire detectiveshow  genaamd Lie to Me, met in de hoofdrol Tim Roth als Cal Lightman, een wetenschapper die een expert is in het lezen van de gezichtsuitdrukkingen van mensen. De show was losjes gebaseerd op het werk van psycholoog Paul Ekman, die decennia lang heeft gewerkt aan het analyseren en catalogiseren van 'micro-expressies': kleine gebaren en bewegingen van de gezichtsspieren die de meeste mensen niet zullen opmerken.
 
Smith bracht uren door met het lezen van blogs over de show en het wetenschappelijk onderzoek waarop het was gebaseerd. "Voor mij was er gewoon een fundamentele nieuwsgierigheid naar wat de wetenschap achter gezichtsuitdrukkingen nog meer zou kunnen onthullen" zegt ze.
 
Ze besloot om een ​​gecontroleerde studie uit te voeren. Na het aanschrijven van een lokale parkinson steungroep bracht ze haar voorjaarsvakantie door in haar geboorteplaats met een rugzak en twee laptops, waarmee ze lokale mensen met parkinson en gezonde controlepersonen bezocht om video's van hun gezichtsuitdrukkingen te maken. Smith verzamelde gegevens van zowel spontane uitdrukkingen (in reactie op videoclips) en geposeerde uitdrukkingen (waarbij haar proefpersonen gezichtsuitdrukkingen probeerden te spiegelen die werden getoond).
 
Nadat ze de gegevens had verzameld, moest ze deze analyseren . "Ik had nog niet eerder gecodeerd en heb mezelf thuis opgesloten met een hele reeks Coding for Dummies-boeken om mezelf de grondbeginselen bij te brengen" zegt ze. "En toen begon het te groeien en leerde ik terwijl ik bezig was voortdurend de technologie te verfijnen en mijn eigen vaardigheden te verbeteren."
 
Met de hulp van Affdex, een standaard gezichtsherkenningssoftwarepakket, kon ze aantonen dat er een meetbaar verschil was in gezichtsuitdrukkingen tussen mensen met parkinson en mensen zonder parkinson. "Eerlijk gezegd was het allemaal alleen gedreven door nieuwsgierigheid, ik was echt gefascineerd door dit idee", zegt ze. "Daarna motiveerde het menselijke element me om het proces op te schalen en het onderzoek voort te zetten."
 
Smith nam contact op met de Michael J. Fox Foundation om hen over haar werk te vertellen en ze hielpen haar twee pilotstudies uit te voeren. "Om echt het maximale uit deze verschillen te halen en algoritmes voor voorspelling, detectie en monitoring te ontwikkelen, wist ik dat ik de gegevensverzameling moest opschalen" legt ze uit.
 
Haar technologie is nu de basis voor FacePrint, een bedrijf dat gevestigd is in San Francisco (en dat in maart een prijs won voor start-ups van WIRED Health). Smith heeft de aanbieding van een plaats aan de Stanford University uitgesteld om aan het bedrijf te werken, met de hulp van een twee jaar durende $100.000 (€ 89.000) fellowship van de Thiel Foundation, gefinancierd door de miljardair Peter Thiel.
 
FacePrint is nu begonnen met klinische onderzoeken en Smith werkt samen met software-ingenieurs om een ​​geautomatiseerd web- of smartphone-gebaseerd detectie- en bewakingssysteem te creëren, waarvan ze hoopt dat het de kans op verkeerde diagnoses zal verminderen - een bijzonder probleem in de eerste lijn. Het bedrijf bouwt een test met gezichtsuitdrukkingen van vijf minuten die thuis of bij de dokter, via een smartphone, laptop of vrijwel elk apparaat met een camera kan worden toegediend. Uiteindelijk, aldus Smith, kunnen artsen headsets in Google Glass-stijl dragen die tijdens een normaal gesprek tekenen van Parkinson kunnen detecteren.
 
De gezichtsherkenningssoftware waarop FacePrint is gebaseerd, is ook compatibel met sociale mediaplatforms. "Uiteindelijk is het mogelijk om FacePrint in die systemen te integreren en sociale mediaplatforms in een echt krachtig hulpmiddel voor de gezondheidszorg te veranderen" zegt Smith - hoewel ze benadrukt dat dit op een ethische manier moet gebeuren (je zou geen plotselinge push-melding willen met het bericht: "Je hebt misschien Parkinson").
 
De ambities van Smith reiken verder dan slechts één ziekte. Begin juni is ze van plan om Project FacePrint te lanceren, waarmee onderzoek naar gezichtsstoornissen buiten parkinson wordt uitgebreid via een civiel-wetenschappelijke onderzoek . "Door het ontwerpproces heb ik echt een uitgebreide kijk op het gezondheidszorgsysteem gekregen" zegt Smith. "Mijn missie is om verschillende elementen van de gezondheidszorg opnieuw vorm te geven. Ik beschouw deze technologie als een stukje van een groter geheel."

Met dank aan onze vrijwillige vertalers!